Cuba Heeft Een Vaccin Tegen Longkanker. VS Patiënten Kunnen Het Niet Krijgen Zonder De Wet Te Overtreden

Cuba heeft een vaccin tegen longkanker. VS patiënten kunnen het niet krijgen zonder de wet te overtreden

0

George Keays is een nette man. Een makelaar uit Colorado en grootvader van drie kinderen. De 65-jarige beoefent yoga en mediteert regelmatig. Maar de Amerikaanse regering laat hem geen andere keus dan de wet te overtreden.

Keays heeft longkanker in stadium 4. Toen zijn behandelingsmogelijkheden deze herfst leken af te nemen ging hij naar Cuba voor een vaccinatiebehandeling. Ondanks de federale wet die Amerikanen verbiedt erheen te gaan voor gezondheidszorg. Nu president Trump onlangs de regels voor reizen naar Cuba heeft aangescherpt is het veel moeilijker geworden erheen te reizen. Maar Keays heeft meer van het vaccin nodig. Dit voorjaar gaat hij terug.

“Ik ben er niet op uit de wet te overtreden. Maar ik ben er ook niet op uit om te sterven,” verklaarde Keays. “Mensen met stadium 4 kanker zoals ik moeten kunnen proberen wat ze willen om in leven te blijven waarvan ze denken dat zal werken. Het laatste wat deze mensen nodig hebben is een overheid op je nek over een of andere archaïsche verordening die zegt: neem gewoon wat hier beschikbaar is en sterf in je eigen land.”

Keays heeft ruim gezelschap. In de twee jaar sinds de betrekkingen tussen de V.S. en Cuba onder president Barack Obama genormaliseerd werden, reisden een groeiend aantal longkankerpatiënten naar Cuba voor een vaccin dat Cimavax heet en meer recent een nieuwer vaccin Vaxira.

Geen van hen die gingen gaf blijkbaar hun werkelijke reden om naar Cuba te gaan op bij het aanvragen van een visum, noch verklaarden velen van hen aan de douane dat ze bij hun terugkeer meerdere flesjes van het vaccin de V.S. binnen brachten. En slechts weinigen vertellen hun dokters dat ze de injecties nemen uit angst dat die zullen weigeren hen verder te behandelen.

“Ik kan het alleen maar zien als compromitterend, want nu heeft hij een patiënt aan een geneesmiddel dat niet door de FDA is goedgekeurd,” zei een patiënt in Florida met de naam Larry, die vroeg zijn achternaam niet te gebruiken. Larry is twee keer naar Cuba gegaan voor het vaccin – beide keren zonder het zijn arts te vertellen, want, “hij zou bang kunnen zijn dat hij aangeklaagd zou worden, of dat hij zou stoppen mij te behandelen”.

Hoe effectief de vaccins zijn die ze in hun kleine gekoelde lunchtrommeltjes het land binnensmokkelen is onduidelijk. Geen van de vaccins voorkomt kanker; het is eerder een soort immunotherapie die het immuunsysteem van het lichaam aanzet tot het bestrijden van de ziekte bij patiënten met lichte vroeg stadia longkanker. In januari startte het Roswell Park Comprehensive Cancer Center in Buffalo, N.Y. een klinische proef van Cimavax met Cuba’s Center of Molecular Immunology dat het vaccin ontwikkelde. Het is de eerste dergelijke joint venture tussen de twee landen sinds de Cubaanse revolutie.

Roswell doet nu onderzoek om te bepalen of ze een soortgelijke proef met Vaxira willen doen. Het zal nog jaren duren voor een van beide medicijnen definitieve goedkeuring krijgt.

Voor veel patiënten, waaronder ook die niet in de Roswell proef werden opgenomen is reizen naar Cuba een veelbesproken optie geworden. De praktijk is zo populair geworden dat patiënten op Internet steungroepen routinematig anekdotes en reistips uitwisselen over hun Cubaanse reizen.

Grote veranderingen voor patiënten die naar Cuba gaan

De verandering in de regelgeving voor reizen naar Cuba die in november van kracht werd, veranderde een van de meest populaire categorieën van reizen naar Cuba die door Obama in gang waren gezet, bekend als “mensen-tot-mensen”, waardoor reizigers op eigen gelegenheid naar Cuba konden gaan. Zo zijn veel Amerikanen stilletjes naar het eiland gegaan voor medische zorg ook al is dat verboden volgens het V.S. embargo tegen Cuba. Nu moeten mensen in deze groep met een organisatie reizen en moet er een gids aanwezig zijn.

Amerikanen kunnen op eigen gelegenheid naar Cuba blijven reizen voor professioneel onderzoek of om “steun te verlenen aan het Cubaanse volk”. Maar omdat reizigers in deze categorie een vol programma van activiteiten moeten bijhouden is het heel waarschijnlijk dat geen van beide opties een goede zal zijn voor kankerpatiënten.

In het La Pradera International Health Center in Havana, waar de meeste Amerikaanse kankerpatiënten voor behandeling naar toe gaan voelde Dr. Anabely Estévez García de gevolgen van de nieuwe regels in haar inbox zodra Trump in juni aankondigde dat de veranderingen in de maak waren. Amerikaanse patiënten begonnen in een stortvloed hun plannen af te zeggen.

“We kunnen op dit moment niet gaan,” mailde een Texaanse man García op de dag van Trump’s aankondiging. “President Trump heeft vandaag alles veranderd. Het is niet mogelijk om direct van hieruit te gaan. Houd ons op de hoogte.”

Een patiënte in New York die op het punt stond af te reizen schreef dat ze besloten had “nog even te wachten. Nu zal het moeilijker worden om er te komen, want onze president heeft het onmogelijk gemaakt om alleen te reizen.”

Nancy Kelly, 71, een patiënte uit Californië die afgelopen voorjaar voor Vaxira naar Cuba reisde, mailde dat ze zich ook zorgen maakte over de nieuwe regels. Hoe zou ze haar voorraad vaccins aanvullen als die in oktober op was? Ze besloot niet zelf te gaan, maar stuurde een vriendin naar Cuba om meer voor haar op te halen.

“Het was belangrijk om naar Cuba terug te keren voordat de beperkingen van Trump in werking traden,” verzuchtte Kelly. “Met de nieuwe beperkingen zou ik via een derde land moeten gaan. Het probleem is dat het vaccin gekoeld moet worden, dus als je een lange vlucht had, zou dat een probleem worden.”

De strengere voorschriften zijn maar een deel van wat patiënten ervan weerhoudt te gaan. Een andere factor is het advies van het ministerie van Buitenlandse Zaken van afgelopen september waarin Amerikaanse burgers gewaarschuwd worden niet naar Cuba te gaan wegens vermeende mishandelingen van Amerikaans ambassadepersoneel. Onderzoekers moeten nog precies vaststellen wie of wat er achter de mishandelingen zat, en het personeel in Havana is sterk ingekrompen. Voor sommige reizigers is het allemaal gewoon te veel.

Sinds de betrekkingen tussen de V.S. en Cuba eind 2014 genormaliseerd werden was het aantal patiënten dat naar de pluche kliniek La Pradera aan de rand van de stad ging gestaag gestegen. In 2016 kwamen 50 Amerikanen daar voor behandeling. Vorig jaar verdrievoudigde het aantal vragen over de vaccins ten opzichte van het jaar ervoor, terwijl in de eerste acht maanden van 2017 al 47 patiënten de reis naar Cuba hadden gemaakt, aldus García. Nu zijn de aantallen afgevlakt.

“Er zijn veel patiënten die geschikt zijn voor behandeling, maar die om politieke redenen niet komen,” zei García, gezeten in een behandelkamer in La Pradera deze herfst. “Als arts voel ik me er erg slecht bij omdat ik geloof dat ons vaccin een goede behandeling is die het leven van deze mensen kan verlengen.”

Omdat hun eigen dokters er vaak niet bij betrokken zijn moeten patiënten die naar Cuba willen zelf regelingen treffen. Eerst nemen ze contact op met La Pradera, hetzij via e-mail, hetzij via een van de vele bureaus voor medisch toerisme in de V.S. of in Canada. Daarna sturen ze hun medische gegevens op voor beoordeling door de artsen van La Pradera die bepalen of ze in aanmerking komen voor een van de vaccins.

Onder de Obama-tijd meldden geaccepteerde patiënten meestal aan de luchtvaartmaatschappijen die hun visa verstrekten dat ze voor educatieve doeleinden gingen of onder de algemene categorie van mensen tot mensen. Er werden zelden vragen gesteld en de meesten vlogen rechtstreeks naar Cuba.

Patiënten verblijven vier dagen in de La Pradera kliniek, een resort-achtige faciliteit met een zwembad en fonteinen, waarin ze hun eerste van verschillende doses van het vaccin krijgen. Elke dosis bestaat uit vier injecties – twee in de armen en twee in de billen. Eén dosis kost ongeveer $ 860, zodat de totale kosten van de reis, inclusief vliegreis, verblijf en een voorraad van het medicijn om mee naar huis te nemen, ruim boven de $ 10.000 kunnen lopen.

Bij P&G Travel in Ontario, lang een van de populairdere bureaus bij Amerikanen om reizen naar Cuba te boeken, gaan de aantallen zowel omhoog als omlaag. Sinds Trump in juni aankondigde dat hij aspecten van de toenaderingspogingen van de regering-Obama tot Cuba zou terugdraaien, is het aantal Amerikanen dat via het reisbureau rechtstreeks vanuit de V.S. naar Cuba boekt met 60% gedaald. In plaats daarvan gaan ze nu via derde landen net zoals ze vroeger deden vóór Obama’s normalisering van de betrekkingen. Sinds juni is het aantal boekingen door Amerikanen die vanuit andere landen dan de V.S. naar het eiland gaan met 30% toegenomen, volgens Tathiana Gonzalez, de Cuba reisspecialist van het bureau.

“Je gaat of je gaat niet,” zei Gonzalez. “Als je een maand extra te leven krijgt ga je. Het is een soort basis.”

Waar ze voor gaan maakt deel uit van de nieuwe golf van immunotherapie behandelingen die werken door het immuunsysteem van een patiënt op te wekken om kanker te bestrijden. Cimavax bijvoorbeeld stimuleert het immuunsysteem om antilichamen te maken die zich binden aan een eiwit, epidermale groeifactor, of EGF, dat kankercellen nodig hebben om te groeien, waardoor de kanker effectief uitgehongerd wordt. Vaxira is iets anders; het wekt een immuunreactie op tegen een molecuul die specifiek is voor verschillende kankers en is bedoeld om uiteindelijk de groei van de kanker te blokkeren. Alleen patiënten die al chemotherapie hebben gehad komen voor de vaccins in aanmerking.

Cubanen onderzoeken een vaccin tegen longkanker

Hoewel Cuba vaak bekend staat om zijn ongerepte stranden en kloppende rumbas, is het ook de thuishaven van een ontluikende biotechnologische industrie. Aangespoord door het hoge aantal gevallen van longkanker in het land, begonnen onderzoekers in het midden van de jaren 90 te werken aan een vaccin tegen longkanker. In de meest recente van verscheidene Cubaanse proeven leefden patiënten die Cimavax kregen ongeveer drie tot vijf maanden langer dan degenen die dat niet kregen. Het is sinds 2011 gratis beschikbaar voor Cubanen en is wereldwijd aan meer dan 5.000 patiënten gegeven.

Cimavax is momenteel verkrijgbaar in Cuba, Colombia, Peru, Bosnië-Herzegovina en Paraguay. Vaxira, waarvan een Cubaanse klinische proef aangeeft dat het het leven met tot twee maanden kan verlengen, wordt momenteel verder getest in Argentinië. Het is in dat land en in Cuba verkrijgbaar.

Roswell wetenschappers begonnen in 2011 samen te werken met Havana’s Centrum voor Moleculaire Immunologie, dat de vaccins ontwikkelde, en wetenschappers uit beide landen hebben in de loop van de jaren vaak in elkaars laboratoria gewerkt. In de Roswell proef wordt Cimavax gecombineerd met een checkpoint inhibitor, die eiwitten op kankercellen blokkeert, Opdivo genaamd.

Terwijl het gesprek over Cimavax al jaren in Amerikaanse medische kringen circuleert, is er veel minder bekend over Vaxira. Onderzoekers van Roswell doen momenteel preklinische studies van Vaxira op dieren om te bepalen of het vaccin een eventuele proef op mensen verdient. Dr. Igor Puzanov, directeur van het vroege fase klinische proeven programma in Roswell zei dat het wel een jaar kan duren voor een beslissing genomen kan worden over het al dan niet doorgaan.

“We weten wat het vaccin zou moeten doen,” zei hij. “Het is alleen nog te vroeg om te zeggen of het dit ook echt doet.”

Intussen richten de wetenschappers in het Centrum voor Moleculaire Immunologie zich er nu op Cimavax naar een volgende niveau te tillen. Ze werken aan een verlenging van de overlevingskans van patiënten door markers te identificeren bij degenen die op het vaccin reageren. Patiënten met hoge concentraties van het EGF eiwit, bijvoorbeeld, blijken gevoeliger te zijn voor het vaccin dan degenen die dat niet zijn. Camilo Rodriguez, een klinische onderzoeker in het centrum die al 15 jaar aan Cimavax werkt, zegt dat hij gelooft dat het vaccin uiteindelijk bij een groot aantal kankersoorten gebruikt zou kunnen worden.

“We hebben het gevoel dat het vaccin heel effectief zou kunnen zijn tegen bijvoorbeeld prostaatkanker, omdat die patiënten vaak een hoge mate van EGF hebben en dat hangt samen met de verspreiding van kanker,” zei Rodriguez, zittend in zijn laboratorium. “Uiteindelijk denken we dat dit nuttig zou kunnen zijn bij alle soorten kanker die het hoofd, de hals, de blaas en de prostaat aantasten.

Amerikaanse artsen zijn daar niet zo zeker van. Terwijl sommigen voorzichtig optimistisch zijn over Cimavax en het resultaat van de Roswell proef met belangstelling afwachten klagen anderen dat het vaccin overschat wordt en dringend verder onderzoek nodig heeft. Dr. Robert Doebele, universitair hoofddocent medische oncologie aan de Universiteit van Colorado- Denver en senior redacteur van het tijdschrift Clinical Cancer Research van de American Association for Cancer Research herinnert zich dat hij in een vergadering met een tiental andere oncologen zat te praten over de beste manier om een geneesmiddel op de markt te brengen. Iemand in de kamer riep: “Doe wat Cimavax ook doet!”

“We lieten allemaal een collectieve kreun horen,” zei Doebele, die de oncoloog van George Keays is. “Het was hilarisch. Het is een feit dat ik meerdere uren per maand besteed aan het beantwoorden van vragen van mijn patiënten hierover. Het staat heel prominent op het Internet en patiënten zijn begrijpelijkerwijs wanhopig om er meer over te weten te komen. Maar het feit is dat we gewoon nog niet weten of dit werkt.”

Dr. Roy S. Herbst, hoofd van de medische oncologie aan de Yale Universiteit en een nationaal erkend expert in de behandeling van longkanker, deelt die bedenkingen. Herbst zegt dat “zonder nieuwe statistieken te zien, het niet zo indrukwekkend is”. Voorlopig, voegde hij er aan toe, “maak ik me niet al te veel zorgen over het feit dat mensen niet meer naar Cuba kunnen gaan.”

Net als verschillende andere dokters van de patiënten die voor dit verhaal geïnterviewd werden, raadde Doebele Keays af naar Cuba te gaan voor het vaccin. Een van de redenen daarvoor is dat Keays momenteel Tagrisso slikt, een standaard therapie tegen niet-kleincellige longkanker. Doebele is bezorgd dat als Keays verbetering vertoont terwijl hij dat en een van de Cubaanse vaccins neemt, het onmogelijk zal zijn te zeggen welk medicijn verantwoordelijk was. Maar Doebele maakt zich nog meer zorgen.

“Mijn grootste zorg is de veiligheid, vanwege het gebrek aan toezicht en regelgeving. Ik kan niet controleren wat hij doet; ik weet niet eens waar hij het haalt. Was het wel een wettige kliniek waar hij het haalde?” zei Doebele.

Keays kwam in oktober in de kliniek van La Pradera aan en kreeg het advies dat het vaccin dat het meest geschikt was voor zijn kanker Vaxira was. Na overleg met zijn huisarts, internist William L. Blanchet uit Boulder, die met hem meereisde, kreeg Keays zijn eerste dosis.

“Twintig minuten nadat ik het gekregen had, voelde ik me een beetje moe, maar dat was het,” zei Keays. “De volgende dag ging ik een uur hardlopen. Ik voelde me geweldig.”

Als Keays onder de indruk was van het professionalisme van de dokters, was Blanchet dat nog meer.

“Op papier ziet dit er veelbelovend uit,” zei Blanchet over het vaccin. “Het resoneert als zijnde medisch verantwoordt en is potentieel een belangrijke toevoeging. Het is nog te vroeg om het patiënten aan te bevelen, maar ik zou ze er wel op attent maken en ze zelf laten beslissen. Als ik gediagnosticeerd zou worden met stadium 4 kanker, zou ik zeker naar Cuba gaan en dit een deel van mijn therapie laten zijn.”

Een van de andere patiënten in La Pradera toen Keays er was was Eduardo Sanchez, uit Spanje, een magere man met grijzend haar. Sanchez, gediagnosticeerd met gevorderd stadium 4 longkanker, zei dat ook hij de meeste behandelingen die hem ter beschikking stonden had uitgeput. Zoals de meeste Amerikaanse patiënten leerde hij veel van wat hij wist over de Cubaanse vaccins op het Internet.

“Helaas is er in Spanje geen informatie over de Cimavax of de Vaxira,” zei hij. “Het is nog te vroeg voor mij om te zeggen, maar ik ben erg hoopvol”.

Vragen over het terugbrengen van het vaccin

Voor kankerpatiënten in een vergevorderd stadium, zoals Sanchez en Keays kan naar Cuba gaan op zich al moeilijk zijn. De reis is vermoeiend en kan ontmoedigend zijn voor hen voor wie de behandeling als een soort laatste redmiddel kan worden beschouwd. Nu staan Amerikaanse patiënten voor een nog grotere hindernis door de nieuwe en enigszins verwarrende regelgeving. De vraag waar veel patiënten mee worstelen is hoe ze het land in en uit kunnen komen zonder betrapt te worden, gezien de toename van controle.

In de afgelopen twee jaar lijkt er niemand te zijn opgepakt. Het “persoonlijke invoerbeleid” van de U.S. Food and Drug Administration staat toe dat sommige niet-goedgekeurde medicijnen het land worden binnengebracht, mits er in de V.S. geen afdoende alternatief beschikbaar is en de hoeveelheid niet groter is dan een voorraad voor drie maanden. Maar woordvoerders van zowel de FDA als de U.S. Customs and Border Protection zeggen dat er geen gegevens zijn dat een van de Cubaanse vaccins het land is binnengebracht of aan de grens in beslag is genomen.

Alleen al hoe het vaccin de V.S. binnengebracht kan worden is een hot item op het online sociaal netwerk voor gezondheidszorg, Inspire, dat een longkankergroep van ongeveer 53.000 leden ondersteunt. Judy Ingels, 74, is een van hen. Gediagnosticeerd met stadium 4 longkanker in 2015, ging Ingels aan Tarceva en haar tumor kromp enigszins. Nadat ze eind 2016 een CNN reportage over Cimavax had gezien besloot ze naar Cuba te gaan. Afgelopen lente reisde ze met haar gezin van hun huis in Santa Rosa, Calif. naar Havana, waar ze haar eerste behandeling met het vaccin kreeg. Alles bij elkaar kostte de reis ongeveer $ 16.000. Dat ze daarbij de wet overtrad deerde haar niet in het minst.

“Ik bleef er gewoon niet mee zitten,” zei Ingels. “Mijn man zei: ‘Als ze vragen wat je doel is, zeg dan gewoon niets over medicijnen'”.

Ingels had geen moeite om een voorraad Cimavax van acht maanden terug de V.S. in te voeren. Toen ze de agent van de Transportation Security Administration in Florida vertelde dat ze een vaccin bij zich had opende hij haar tas en snuffelde rond, maar stelde geen vragen.

In de maanden die volgden, kromp Ingels’ tumor zienderogen, een feit dat ze toeschrijft aan Cimavax. Nu is haar voorraad echter op en wil ze meer. Vermoedend dat ze, gezien haar doel, niet met een groep met gids kan reizen, overweegt ze een van de vele professionele “halers” in te huren die tegen betaling naar Cuba vliegen om het vaccin te halen. Twee van hen die door PRI gecontacteerd werden weigerden geïnterviewd te worden.

“We wegen de opties af,” zei Ingels. “Misschien reizen we zelf via de Bahamas. Maar ik heb ook met iemand gesproken die aangeboden heeft dit te doen.”

Nancy Kelly, die een vriend namens haar naar Cuba liet reizen, overwoog een terugreis. Maar toen een scan afgelopen herfst uitwees dat haar tumor groeit, veranderde ze haar plannen – althans voor dat moment.

Keays loopt tegen een soortgelijk probleem aan sinds een recente scan aantoonde dat een massa op zijn lever aan het groeien is. Doebele, zijn oncoloog, gelooft dat dit betekent dat noch de Vaxira noch de Tagrisso werkt. Doebele heeft Keays voorgesteld van de Vaxira af te gaan, gedeeltelijk, zodat hij voor andere behandelingen in aanmerking zou kunnen komen, maar Keays blijft vertrouwen houden.

Hij is van plan in het voorjaar naar Havana terug te keren voor meer van het vaccin. Keays is van plan een visum aan te vragen onder de categorie “professioneel onderzoek” met het argument dat hij een proefkonijn is voor het Vaxira vaccin. Hij is ook een soort expert over het onderwerp geworden. De afgelopen twee jaar heeft hij een grote verscheidenheid aan behandelingen geprobeerd: twee gerichte therapieën, meerdere vormen van bestraling en veel meditatie. Hij is nu twee maanden aan de Vaxira.

Tussen de doktersafspraken door werkt Keays aan een brief aan de voorzitter van de Amerikaanse Senaatscommissie voor Buitenlandse Betrekkingen in de hoop dat deze zich voor de patiënten zal inzetten. Hij vraagt andere patiënten ook te schrijven.

“Ik ben van plan alles te doen wat ik kan om aan het licht te brengen hoe deze beperkingen de hoop en mogelijk het leven stelen van patiënten die lijden aan terminale kanker en ook aan andere ziekten die baat zouden kunnen hebben bij Cuba’s vooruitgang in de geneeskunde,” verklaarde Keays. “De onwetendheid in dit nieuwe beleid is verbijsterend”.

Intussen is er voor patiënten die ontmoedigd zijn door een Amerikaanse regering en artsen die hen alleen maar ontmoediging ten aanzien van Cuba lijken te bieden, één bron van potentiële steun: reisagenten zoals Tathiana Gonzalez in Ontario.

Onaangedaan door de Amerikaanse regels stuurt Gonzalez routinematig de medische gegevens van tientallen Amerikaanse patiënten namens hen door naar La Pradera, om te zien of ze in aanmerking komen voor een van de vaccins. Het is het enige geval waarin ze zich met de medische behoeften van haar cliënten bemoeit, want, zegt ze, het proces is zo vol met stress. Ze is de eerste om toe te geven dat ze geen medisch onderzoeker is, maar ze merkt dat sommige van de kankerpatiënten die ze naar Cuba hielp al jaren leven. Net als haar cliënten wacht ze gespannen op een antwoord van de Cubaanse dokters: Worden ze toegelaten om te gaan, of niet?

“Het is zo’n emotionele achtbaan,” riep Gonzalez uit. “Als ze niet geaccepteerd worden, huil ik omdat hun kanker zo vergevorderd is. Als ze wel geaccepteerd worden, verheug ik me! Ik zeg dan: ‘Je gaat! Je gaat naar Cuba!””

Share.